Leki z bożej apteki - glistnik jaskółcze ziele

Glistnik jaskółcze ziele - Chelidonium maius

W starożytnej Grecji i Rzymie przypisywano mu różne właściwości, m.in używano go do zwalczania robaków przewodu pokarmowego. W XV wieku, zgodnie z nauką o sygnaturach glistnikiem - z powodu żółtego koloru soku 

i kwiatów - leczono żółtaczkę i choroby wątroby.

W pierwszej połowie XIX wieku podjęto badania nad obecnością w glistniku alkaloidów: chelidoniny i  cheletryny. Do końca XX wieku zarówno ziele glistnika, jak i wyizolowane z niego - w stanie czystym - alkaloidy, miały duże znaczenie lecznicze i były często stosowane, zwłaszcza w gastroenterologii. Ziele glistnika święcone były na różnych obszarach Polski podczas obchodów Bożego Ciała. Odwarem z glistnika wyparzano garnki, aby więcej śmietany było na wierzchu. Charakterystyczny, żółtopomarańczowy sok mleczny używany jest w lecznictwie ludowym do usuwania kurzajek.

INNE NAZWY: listewnik złotnik, ziele od brodawek, żółtnik, dar od niebios.

OPIS: roślina wieloletnia. Osiąga do 90 cm wysokości. Łodyga owłosiona, wydziela pomarańczowy sok mleczny.pod ziemią ciemnobrunatne, walcowate kłącze.Korzeń rozgałęziony, po przełamaniu żółtoczerwony. Liście pierzastosieczne, głęboko wcinane lub karbowane. Wierzch jasnozielony, od spodu sinozielony. Kwiaty złocistożółte, zebrane w luźne baldachogrona.Owocem jest torebka.Kwitnie od maja do września.

WYSTĘPOWANIE: pospolity w Europie i basenie Morza Śródziemnego Przywieziony do Ameryki Północnej jako zioło lecznicze na choroby skóry. W Polsce pospolity na całym obszarze, preferuje miejsca zaciemnione, zarośla, zaniedbane parki. Spotykamy na przydrożach i rumowiskach.

SUROWIEC: młode pędy ziela zbiera się w okresie kwitnienia, w maju i czerwcu.

KURACJA PRZECIW BRODAWKOWA : sokiem z łodygi glistnika smarować brodawki, uprzednio otarte pumeksem. Kurację stosować do skutku, ale nie dłużej niż 20 dni.

DZIAŁANIE: główne działanie glistnika to rozkurczanie mięśni gładkich układu pokarmowego, dróg żółciowych, moczopędne, łagodzenie bólu menstruacyjnego, ułatwianie wypróżniania.Natomiast wtórne metabolity - chelerytryna i sangwinaryna - zawarte w nadziemnych organach glistnika maja działanie przeciwwirusowe, bakteriobójcze i grzybobójcze. Chelidonina działa na ośrodkowy układ nerwowy podobnie jak morfina, ale znacznie słabiej i hamuje podziały komórkowe. Ziele działa także przeciwalergicznie oraz uspokajająco na układ nerwowy. Przeciwwskazaniem do stosowania jaskółczego ziela są ostre stany zapalne błony śluzowej żołądka i jelit, czynna choroba wrzodowa.

WARTO WIEDZIEĆ: nazwa rodzajowa Chelidonium pochodzi od greckiego słowa chelidon oznaczającęgo jaskółkę. Nazwa polska - jaskółcze ziele - zachowała to odwołanie. Etymologia wiąże się ze zbieżnością terminów zakwitania i zamierania tych roślin z terminami przylotów i odlotów jaskółek,co zauważył i zapisał już Dioskurides.

na podstawie Encykloedii ziół